woensdag 8 september 2021

Uitgraven nieuwe meanders in Groote Beeze

Maandag j.l. is Aannemersbedrijf Van der Zanden uit Moergestel begonnen aan het uitgraven van de nieuwe meanders van de Groote Beerze. Daarmee is het zichtbare deel van de Herinrichting Beekdal Groote Beerze begonnen. De eerste werkzaamheden zijn al in februari begonnen, het snoeien van bomen en struiken in de rabatdelen aan weerszijde van de beek. Voor de bouwvak vakantie zijn duikers onder de Westelbeersedijk vervangen, die verder door lopen als daarvoor om de drainage werking daar te verminderen. Na de bouwvakvakantie is eerst het werkvak in de beek visvrij gemaakt en zijn bomen en struiken verwijderd op plaatsen waar de meander weer door bosranden kwam te lopen, zoals oorspronkelijk het geval was.                                         De foto's zijn gemaakt met de telefoon.


De graafmachines zijn maandag morgen begonnen met het uitgraven van de nieuwe meanders.

Waterschap de Dommel en Brabants Landschap hebben mij gevraagd op het gehele project op video en foto vast te leggen, vanaf het eerste begin tot de voltooiing van het project. Daar zijn al enkele video's van gepubliceerd. Op YouTube heb ik een afspeellijst gemaakt van video's die betrekking hebben op het 'Herinrichting Beekdal Groote Beerze, traject 1'.

Waterschap De Dommel is gestart met het opnieuw inrichten van Beekdal de Groote Beerze. Doel is verdroging van het gebied tegen te gaan, kwetsbare natuur te versterken en wateroverlast te beperken. Ook willen ze het gebied toegankelijker maken voor recreatie. Sinds het voorjaar van 2017 waren ze bezig met de voorbereidingen. Ze werken hierbij samen met verschillende partners zoals de Provincie Noord Brabant, Brabants Landschap en de Gemeente Bladel. In de zomer van 2021 zijn ze gestart we met de eerste werkzaamheden. Als de geplande doelen gehaald worden zou het project eind december 2021 klaar moeten zijn. Dan heeft de Groote Beerze een metamorfose doorgemaakt en zal het minder kwetsbaar zijn in natte, maar ook in droge periodes.


Met het het uitgraven van een van de nieuwe meanders, is maandag j.l. de herinrichting van de Groote Beerze zichtbaar geworden.

De Groote Beerze is een van de meest natuurlijke beken in het beheergebied van Waterschap De Dommel. De Groote Beerze ontstaat ter hoogte van Hapert waar de Aa of Goorloop en het Dalemsstroompje samenkomen. Na ongeveer 15 kilometer komen de Groote- en Kleine Beerze samen en gaat de stroom verder als de "Beerze". Het beekdal van de Groote Beerze is onderdeel van het unieke natuurgebied "Kempenland-West". Een gebied waarvan grote delen Europees zijn erkend en beschermd.


De nieuwe beekloop doorkruist nu de oude beekloop. Later worden de oude delen afgesloten en gedempt.

Het beekdal van de Groote Beerze kenmerkt zich door een kleinschalig, (half)open beekdallandschap. Natte graslanden en akkers worden van elkaar gescheiden door greppels en (resten van) houtwallen en houtkanten. Een aanzienlijk deel van het beekdal is bedekt met bos, dat voornamelijk bestaat uit loofbomen. Op de hoger gelegen delen bevindt zich ook naaldhout met enkele stukken heide. Daarnaast vind je er waardevolle plant- en diersoorten als blauwgraslanden, waterweegbree, waterranonkel en de zeldzame kleine modderkruiper.

Naast herinrichting van de beek is er ook een goede mogelijkheid voor waterberging. Dit deelgebied is door zijn smalle beekdal meer geschikt dan de Grijze Steen. Ook zijn hier nauwelijks kades en dijken nodig. In het gebied vanaf de Hoeve tot aan de Grijze Steen mogen de beekprocessen in het beekdal volledig hun gang gaan. Dit houdt in dat bij veel neerslag de oevers vrijelijk mogen overstromen en dat een zone van enkele honderden meters aan weerszijden van de beek onder water komen te staan. Waar overstroming ongewenst is kunnen lage kades worden aangebracht om gebieden te beschermen. De maximale waterdiepte in de overstroomgebieden zal naar schatting ongeveer 30 cm bedragen.


Om de natuurlijke processen zoveel mogelijk hun gang te laten gaan, wordt in dit deelgebied zo min mogelijk beheer en onderhoud gepleegd. De oude meanders in de Grijze Steen worden zoveel mogelijk benut voor zover ze gunstig liggen. De beek vormt een groenblauw lint door een aaneengesloten natuurgebied met een bosrijke omgeving. Over kleine paadjes kunnen bezoekers door het gebied lopen en genieten van de natuur. Ter hoogte van de Grijze Steen bestaat de mogelijkheid om de beek over te steken via een bruggetje. Ook de recreatie krijgt de ruimte in het gebied. Het gaat hier om het zuidelijke gebied dat buiten de drie zones valt zoals hierboven beschreven. Recreatie sluit aan op de kernen en maakt beleving van het buitengebied mogelijk. Mogelijke locaties voor nieuwe oversteken zijn aangewezen om bestaande routes met elkaar te verbinden. Deze locaties zijn er ook op gericht dat het vanuit de kernen mogelijk wordt de beek te passeren zonder dat grote afstanden moeten worden afgelegd. Zo komt er een doorwaadbare plaats voor paarden (voorde) met daarnaast een voetgangers en fietsbrug. Verder stroomafwaarts komen nog eens twee voetgangers bruggetjes, zodat een wandelroute aan beide zijde van de beek kan worden gevolgd.


Op de beek zelf is geen recreatie voorzien; kano├źn is niet toegestaan. Vissen is wel toegestaan voor leden van een hengelsportvereniging of personen met een vispas van Sportvisserij Nederland. Openbare paden aan de randen van deze gebieden zijn toegestaan, mits deze de waarden van de aanliggende natuur niet verstoren, de aanleg van een enkele wild- en natuurkijkhut aan de rand van deze gebieden is bespreekbaar. Er worden geen nieuwe paden aangelegd door deze gebieden. Bestaande paden door deze gebieden worden gehandhaafd. Uitbreiding van de recreatieve verbindingen kan alleen wanneer deze een grote recreatieve meerwaarde hebben en de natuur niet verstoren.


Wordt vervolgd .....